1.-XUSTIFICACIÓN. 

            A atención a diversidade é un principio fundamental do modelo educativo que propón a LOXSE, e en consecuencia de algúns dos seus postulados esenciais.

            En primeiro lugar está o considerar os problemas de desenvolvemento e aprendizaxe dende un modelo funcional, baseado na concepción interactiva do desenrolo, onde as capacidade dos alumnos/as vanse desenvolvendo en función, entre outras cousas, da intervención educativa.

            En segundo lugar, a  comprensividade do currículo, que pretende garantir uns contidos mínimos para tódolos españois ata os 16 anos, pero á vez, proporcionando un ensino axustado ás necesidades de cada alumno/a, atendendo na súa diversidade, tanto de motivacións como de intereses e capacidades, e non só en termos de carencia ou dificultades senón de enriquecemento para todos aqueles alumnos/as que poidan e desexen facelo. 

            A partir do principio de comprensividade, tratase de ofrecer ós alumnos as máximas oportunidades de formación no contexto do seu centro, así como de dar resposta, a través do principio de atención á diversidade, ás distintas necesidades que manifestan no seu proceso educativo.

            O currículo da Secundaria obrigatoria defínese como aberto e flexible, coa posibilidade de concretalo na aula en función das necesidades do grupo de alumnos. Esto significa que os obxectivos a conseguir son os mesmos para todos, así como a proposta curricular mínima para cada etapa educativa, pero é  suficientemente aberto como para que cada Centro o adapte ás características específicas dos seus alumnos/as, respectando a pluralidade cultural e dando respostas educativas que teñan en conta a diversidade de capacidades, intereses e motivacións dos alumnos. 

            O Decreto 78/1993, do 25 de febreiro, polo que se establece o currículo da educación secundaria obrigatoria, prevé diferentes posibilidades de atender á diversidade do alumno ó considera-la posibilidade de realizar adaptacións e diversificacións do currículo común nos seus artigos 16 e 17, respectivamente. 

            A Orde do 6 de outubro de 1995 regúlanse as adaptacións do currículo común para os alumnos e alumnas que o precisen. Igualmente, nas distintas disposicións que aproban e desenvolven o regulamento Orgánico dos centros educativos, regúlanse os compoñentes dos proxectos curriculares de etapa e establécense a incorporación neles de criterios e procedementos para organiza-la atención á diversidade dos alumnos e alumnas en función de cada contexto educativo.

            Pola súa parte, o Decreto 320/1996, do 26 de xullo, de ordenación da educación dos alumnos e alumnas con necesidades educativas especiais, regula a atención educativa para este alumnado e o Decreto 120/1998 polo que se regula a orientación educativa e profesional en Galicia, así como a Orde do 24 de xullo de 1998 que o desenvolve, crean recursos e establecen funcións para que dende os servicios de orientación da Comunidade Autónoma de Galicia se preste atención á diversidade de todo o alumnado, tanto con necesidades educativas especiais como ordinario.   

2.-A RESPOSTA A DIVERSIDADE DO ALUMNO. 

            As formas de atender á diversidade de capacidades, intereses e motivacións do noso alumnado é unha responsabilidade colectiva que implica a toda a comunidade educativa, e de maneira máis específica ó sector docente.

            As medidas de atención á diversidade deben iniciarse na elección dun currículo propio do centro a través do proxecto educativo, un proxecto curricular e a programación de aula pensados para facilita-la resposta máis adecuada ás diferencias individuais. 

2.1.-ATENCIÓN A DIVERSIDADE NOS DISTINTOS NIVEIS DE CONCRECIÓN. 

            A atención a diversidade adopta formas diferentes segundo  nivel de concreción curricular no que nos atopemos. 

            * No Decreto Curricular: 

                        - No seu carácter aberto e flexible.

- No equilibrio entre os diferentes tipos de contidos e o seu grao de adquisición.

                        - No equilibrio no desenvolvemento das distintas capacidades.

                        - Nos principios metodolóxicos.

                        - Na avaliación.

                        - Na optatividade crecente o longo da etapa. 

            * No proxecto curricular: 

- Na adecuación dos obxectivos da etapa ás características e posibilidades de cada alumno.

                        - Nas programacións das distintas áreas.

                        - Nas medidas de atención a diversidade.

                        - Nas materias optativas propostas.

- No Plan de Acción titorial e no Plan de Orientación Académica e Profesional. 

            * Na aula: 

                        - Na selección, organización e secuenciación dos contidos.

                        - No deseño das estratexias didácticas.

                        - Nos procedementos de avaliación.

                        - Nas adaptacións ordinarias do currículo. 

            2.2.- ATENCIÓN A DIVERSIDADE NO PROXECTO CURRICULAR DE ETAPA. 

            O Proxecto Curricular de Etapa é un documento fundamental que condicionará tódalas medidas posteriores de atención á diversidade, por eso propoñemos como eixes centrais da elaboración do noso PCE: 

            A) REFERIDAS ÓS OBXECTIVOS: 

            1.- Defini-los obxectivos como capacidades, o que implica utiliza-los como guías para o ensino e referencias para a observación e avaliación dos proceso de aprendizaxe e non como metas a superar.

2.- Contemplar que os obxectivos desenvolvan de maneira equilibrada as capacidades motrices, de equilibrio persoal, de relación interpersoal e de inserción social ó mesmo nivel e coa mesma valoración e intensidade que as correspondentes capacidades cognitivas.

            3.- Prioriza-los obxectivos que contribúen a desenvolver as capacidades transversais a todas ou á maioría das áreas.

            4.- Adecua-los obxectivos ó contexto no que se desenvolve o noso alumnado. 

B) REFERIDAS ÓS CONTIDOS: 

1.- Seleccionar contidos nucleares e fundamentais que sexan aplicables e útiles en tódalas áreas e en tódolos ciclos da etapa.

2.- Asegurarse que nos bloques de contidos existe unha distribución equilibrada entre os tres tipos de contidos (conceptuais, procedementais e actitudinais).

3.- Garanti-la coherencia interdisciplinar, no tempo e na forma de trata-los diferentes contidos. 

            C) REFERIDAS Á METODOLOXÍA: 

1.- Asegura-la construcción de aprendizaxes significativas partindo do nivel de desenvolvemento e dos coñecementos previos do alumno (tal como se di no PCC do noso IES:  o profesorado deberá facer avaliacións iniciais ó comenzo do curso, e se é necesario, ó comezo dalgunhas unidades didácticas.)

            2.- Fomenta-la capacidade de "aprender a aprender"...  

            D) REFERIDAS Á AVALIACIÓN: 

            1.- Avalia-los tres tipos de contidos.

2.- Utilizar estratexias e instrumentos de avaliación para os diferentes momentos do proceso de aprendizaxe, que recollan de forma cualitativa os resultados e fomenten a autoavaliación do alumnado. Cada Departamento debería definir as conductas observables a través das cales podemos dicir que un alumno/a acadou as capacidades que se enumeran nos distintos obxectivos programados.

            3.- Definir claramente os criterios de avaliación e de cualificación.             

                                                                           

3.- MEDIDAS DE ACTUACIÓN.  

            As medidas de actuación no I.E.S. Guitiriz, concretaranse no Plano de Atención a Diversidade, que debe ter  como obxectivo fundamental previr a aparición de alumnos e alumnas con fracaso escolar, pero tamén serán  medidas que permiten intervir no momento en que aparecen os problemas. 

            Unhas medidas son xerais e outras son concretas, unhas competen ós Departamentos e outras ós profesores dentro da súa aula, unhas son de asesoramento e outras de aplicación directa por parte do Departamento de Orientación, pero todas elas teñen en común: 

- Deben ser debatidas na Comisión de Coordinación Pedagóxica e aprobadas polo Claustro de Profesores. 

            - Deben ser impulsadas e coordinadas polo Departamento de Orientación. 

            - Unha vez aprobadas pasan a formar parte do Proxecto Curricular da Etapa. 

           3.1.- MEDIDAS XERAIS DE RESPOSTA A DIVERSIDADE: 

- A Comisión de Coordinación Pedagóxica asegurarase de que as programacións das respectivas áreas se elaboren de acordo ós criterios recollidos no proxecto Curricular da etapa. 

- Secuenciación dos obxectivos xerais da área e bloques de contidos mínimos. 

- Diferenciación de contidos conceptuais, procedementais e actitudinais. 

- Criterios de avaliación finais consensuados en función dos contidos e actividades desenroladas. Posta en común e forma de levar a cabo a avaliación continua e formativa. 

- Recomendacións sobre o deseño de unidades didácticas que teñan en conta a atención a alumnos con necesidades educativas , como son: 

* Avaliación inicial para partir dos coñecementos previos dos alumnos. 

* Actividades diversas graduadas en distintas dificultades, que vaian do máis simple o máis complexo, para aplicar tanto de forma individual como en equipo. 

                        * Que centren máis atención no proceso que no resultado. 

* Posta en común ó finalizar a unidade didáctica para  recapitular e repasar o aprendido. 

*Dar a coñecer os criterios de avaliación.   

                                                                                                                          

3.2.- MEDIDAS CONCRETAS DE RESPOSTA A DIVERSIDADE  .

            3.2.1.- MEDIDAS CURRICULARES. 

            3.2.1.1.- PLAN DE ACCIÓN TITORIAL: 

            En consonancia co currículo aberto e flexible, entendemos que os elementos curriculares contidos na acción titorial tamén deben ter un carácter aberto e flexible.

            O decreto 324/1996, polo que se aproba o regulamento Orgánico dos IES, establece as funcións relacionadas coa acción titorial que corresponden o Xefe de Estudios, o Departamento de Orientación e os titores. O P.A.T aprobado no P.C.C. do IES Guitiriz define as funcións e as actividades a levar a cabo por parte dos titores cos alumnos, con outros profesores, cos pais e co equipo directivo.

            O departamento de orientación debe de elaborar, de acordo coas directrices establecidas pola CCP, as propostas de organización da orientación e do plano de acción titorial (Art. 55-a do Regulamento Orgánico dos IES), tamén debe asesorar e apoiar ó profesorado no desempeño da función,....Así como ofrecerlles soporte técnico para o desenvolvemento destes plans (segundo PCC do Centro). 

            Co fin de evitar que a acción titorial se leve a cabo por iniciativas illadas procurarase en reunións periódicas coa Xefa de Estudios e o Departamento de Orientación que esta programación se faga no marco de obxectivos comúns.

            O inicio do curso o Departamento de Orientación acordará cos titores os bloques de programación (que incluirán as principais liñas de actuación que os titores desenvolverán cos alumnos/as de cada grupo), e ofrecerá para cada etapa unha programación titorial marco.   

            3.2.1.2.- MEDIDAS INDIVIDUAIS DE ADAPTACIÓN DO CURRÍCULO. 

            * REFORZO EDUCATIVO:

            O reforzo educativo é unha medida ordinaria de atención a diversidade que afecta a elementos non prescritivos do currículo; é dicir a todo o que conforma a opción metodolóxica de cada profesor. 

             O Reforzo Educativo (seguindo as directrices da Orde do 6 de outubro de 1995; pola que se regulan as adaptacións do currículum nas ensinanzas de réxime xeral), centrarase no desenvolvemento das capacidades cognitivas (Atención, concentración, comprensión e memoria).           

            * ADAPTACIÓN CURRICULAR INDIVIDUALIZADA:

            A adaptación curricular individualizada (ACI) é unha medida extraordinaria de atención a diversidade que levamos a cabo con alumnos/as de necesidades educativas especiais. Nesta proposta  introdúcense modificacións significativas nos elementos prescritivos do currículo común (obxectivos, contidos e criterios de avaliación)e pode afectar a unha, a varias ou tódalas áreas.

            A avaliación psicopedagóxica será, sempre, unha condición previa para a realización dunha ACI dun alumno/a. Esta avaliación será realizada polo Departamento de Orientación en colaboración co equipo de profesores.